FD/FAVÖK Oranı Nedir?

 FD/FAVÖK (İngilizce: EV/EBITDA), borsa ve şirket değerlemesinde en çok kullanılan temel analiz çarpanlarından biridir. Şirketin toplam firma değeri ile operasyonel kârlılığı arasındaki ilişkiyi gösterir.

• FD = Firma Değeri (Enterprise Value)
  Formülü: Piyasa Değeri (Hisse Sayısı × Hisse Fiyatı) + Net Borç
  (Net Borç = Toplam Borç - Nakit ve Nakit Benzerleri)
• FAVÖK = Faiz, Amortisman ve Vergi Öncesi Kâr (EBITDA)
  Şirketin ana faaliyetlerinden elde ettiği nakit benzeri kârı gösterir. Faiz gideri, amortisman ve vergi gibi kalemler düşülmeden önceki kârdır.

FD/FAVÖK = Firma Değeri / FAVÖKBu oran, şirketin ne kadar yılda kendini amorti edebileceğini (kârlılığıyla borç ve piyasa değerini ne kadar sürede geri ödeyebileceğini) yaklaşık olarak gösterir.FD/FAVÖK Nasıl Yorumlanır?

• Düşük FD/FAVÖK (örneğin 5-8x arası): Şirket göreceli olarak ucuz kabul edilir. Daha az yılda kendini amorti eder, yatırım açısından daha cazip olabilir.
• Yüksek FD/FAVÖK (örneğin 12-20x ve üzeri): Şirket pahalı kabul edilir. Piyasa, şirketin gelecekteki büyüme potansiyelini veya yüksek kalitesini fiyatlamış demektir.
• Sektöre göre değişir:
  • Teknoloji, büyüme odaklı sektörlerde daha yüksek (10-25x) normal karşılanır.
  • Sanayi, perakende, enerji gibi olgun sektörlerde genellikle daha düşük (6-12x) seviyeler beklenir.
  • Sermaye yoğun sektörlerde (fabrika, makine ağırlıklı) FD/FAVÖK, F/K oranına göre daha güvenilir bir göstergedir çünkü amortismanı dışarıda bırakır.

Avantajları (Neden Önemli?):

• Farklı borç yapılarına sahip şirketleri daha adil karşılaştırmaya yarar (F/K oranı borç etkisinden daha fazla etkilenir).
• Amortisman ve faiz gibi muhasebe politikalarından nispeten bağımsızdır.
• Şirketin gerçek operasyonel performansını daha iyi yansıtır.
• Birleşme-satın alma (M&A) ve şirket değerlemesinde profesyoneller tarafından sık kullanılır.

Dikkat Edilecek Noktalar:

• Tek başına kullanılmamalı → F/K, PD/DD, FAVÖK Marjı, borçluluk oranları ile birlikte değerlendirilmelidir.
• Geçmiş FAVÖK kullanılır, gelecek beklentisi (tahmini FAVÖK) ile de bakılabilir.
• Yüksek borçlu şirketlerde FD yüksek çıkar, oran bozulur.
• Türkiye'de yüksek enflasyon ve faiz ortamında yorum yaparken dikkatli olunmalı; düşük faiz dönemlerinde oranlar genelde daha yüksek seyreder.

Örnek: Bir şirketin Firma Değeri 10 milyar TL, yıllık FAVÖK’ü 2 milyar TL ise:
FD/FAVÖK = 10 / 2 = 5x
Yani şirket, mevcut operasyonel kârlılığıyla yaklaşık 5 yılda kendini finanse edebilecek gibi görünüyor (basit yaklaşımla).Kısaca Özet: FD/FAVÖK, “Bu şirketin toplam değeri (borç dahil), operasyonel kârına göre pahalı mı ucuz mu?” sorusunun cevabıdır. Özellikle borçlu şirketleri ve farklı sektörleri karşılaştırırken F/K’dan daha iyi bir araçtır.